معرفی مختصر دیپارتمنت ترکی
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې پېژندنه
د څانګې عمومي پېژندنه
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه په ۱۳۹۳ هـ.ش. کال کې د کابل ښوونې او روزنې پوهنتون په چوکاټ کې رامنځته شوې او د ترکي ژبې او ادبیاتو په برخه کې د یوې تخصصي علمي څانګې په توګه فعالیت کوي. دغه څانګه د هېواد د ښوونیزو اړتیاوو د پوره کولو او په ځانګړې توګه د مسلکي ښوونکو او متخصصو کادرونو د روزنې په موخه تأسیس شوې ده.
د فعالیت په کلونو کې، د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې د متخصصو بشري سرچینو په روزنه، د علمي او څېړنیزو ظرفیتونو په پیاوړتیا او له اړوندو علمي او فرهنګي بنسټونو سره د همکاریو په پراختیا کې اغېزمن رول لوبولی دی.
دغه څانګه د ورځنیو محصلانو لپاره خپل تدریسي فعالیتونه د اتو سمسترونو په یوه منظم تحصیلي پروګرام کې تنظیموي او د لیسانس په کچه د مسلکي ښوونکو او استادانو په روزنه بوخته ده. د دې څانګې درسي پروګرامونه نظري او عملي اړخونه لري او محصلان د ښوونې او روزنې او علمي څېړنې په برخو کې د مناسبو مسلکي وړتیاوو د ترلاسه کولو لپاره چمتو کوي.
اوس مهال، د څانګې تدریسي چارې د ماسترۍ او لیسانس تحصیلي درجو لرونکو استادانو له خوا پر مخ وړل کېږي، چې علمي رتبې یې له پوهندوی، پوهنمل، پوهنیار او نوماند پوهنیار څخه عبارت دي.
د څانګې تاریخچه
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه د کابل ښوونې او روزنې پوهنتون د ژبو او ادبیاتو پوهنځي له شپږو څانګو څخه یوه ده. دغه څانګه د وخت د شرایطو، علمي اړتیاوو او د افغانستان په دولتي ښوونځیو او پوهنتونونو کې د ترکي ژبې د تدریس د اړتیاوو پر بنسټ، په ۱۳۹۳ هـ.ش. کال (۲۰۱۴ زېږدیز) کې تأسیس او خپل علمي او څېړنیز فعالیتونه یې پیل کړل.
اوس مهال، په دې څانګه کې شاوخوا ۱۳۴ محصلان په دوو کاري وختونو، یعنې له غرمې مخکې او له غرمې وروسته، د ترکي ژبې او ادبیاتو په زده کړه بوخت دي.
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه تل هڅه کوي چې د وخت له غوښتنو سره سم، د اسلامي او ملي ارزښتونو او کلتور په درناوي، خپل علمي او څېړنیز فعالیتونه پر مخ یوسي او د اغېزمن، معیاري او باکیفیته تدریس لپاره لازم اقدامات ترسره کړي.
دغه څانګه د خپلو علمي، تحصیلي او څېړنیزو موخو د ترلاسه کولو، د استادانو د علمي او مسلکي کچې د لوړولو او د محصلانو د سالمې روزنې لپاره د مناسب علمي چاپېریال د رامنځته کولو هڅه کوي، څو ټولنې ته غوره او اغېزمن علمي او ښوونیز خدمات وړاندې کړي.
د معاصرو معیارونو له مخې د څانګې عیارول، د هغې دوامداره پراختیا او د استادانو د علمي او مسلکي وړتیاوو لوړول د دې څانګې له اساسي دندو څخه شمېرل کېږي.
. د څانګې علمي کادر
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه اوس مهال پنځه تنه استادان لري چې د ماسترۍ او لیسانس تحصیلي درجې او د پوهندوی، پوهنمل، پوهنیار او نوماند پوهنیار علمي رتبې لري.
د څانګې استادان ځوان، وړ او د لا زیاتې ودې او پرمختګ وړتیا لرونکي دي او له معاصرو ښوونیزو ټکنالوژیو سره بلدتیا لري. دوی د تدریس د کیفیت د لوړولو، د محصلانو د علمي ظرفیتونو د پراختیا او د څانګې د علمي اهدافو د تحقق لپاره فعالیت کوي.
لیدلوری او رسالت
لیدلوری
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه، د اسلامي ارزښتونو او اکادمیکو معیارونو په رڼا کې، د ترکي ژبې او ادبیاتو په برخه کې د متخصصو او مسلکي کادرونو د روزنې، د ژبني او فرهنګي میراث د پراختیا او ساتنې، او د ښوونې او روزنې او علمي څېړنو د کیفیت د لوړولو لپاره هڅې کوي.
مأموریت
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه خپل رسالت د معیاري زدهکړو، د تحصیلي نصاب د پرلهپسې نوي کولو، د ښوونیزو ټکنالوژیو د اغېزمنې کارونې او د علمي څېړنو د پراختیا له لارې د متخصصو او ژمنو کادرونو په روزنه کې ویني. دغه څانګه د پوهې د تولید او له علمي بنسټونو سره د همکاریو د پراختیا له لارې د هېواد د لوړو زدهکړو د نظام د کیفیت په لوړولو کې اغېزمنه ونډه اخلي.
دغه څانګه هڅه کوي چې د ملي او نړیوالو اکادمیکو پروګرامونو او نويو تحصیلي نصابونو په وړاندې کولو سره د مسلکي او متخصصو ښوونکو د روزنې زمینه برابره کړي، څو د هېواد د ښوونځیو او لوړو زدهکړو مؤسسو اړتیاوې پوره شي.
رسالت او اساسي ژمنې
- د ښوونځیو فارغانو ته د ترکي ژبې او ادبیاتو په برخه کې د لیسانس تر کچې د لوړو زدهکړو زمینه برابرول.
- د تدریس او زدهکړې د کیفیت لوړولو ته لومړیتوب ورکول.
- د پوهنتون له لارې له ملي او نړیوالو علمي او اکادمیکو بنسټونو سره د اړیکو او همکاریو پراختیا.
- د ښځو او نارینهوو د حقونو د برابرۍ ملاتړ.
- د ترکي ژبې او ادبیاتو د تدریس، زدهکړې او څېړنې په یوه معیاري علمي مرکز د څانګې بدلول.
- د مسلکي ښوونکو د روزنې لپاره د نويو او معیاري تحصیلي نصابونو وړاندې کول.
د څانګې عمده او اساسي اهداف
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې مهم اهداف په لاندې ډول دي:
۱. د ترکي ژبې معیاري تدریس او زدهکړه.
۲. د مرکز او ولایتونو د پوهنتونونو د ترکيپوهنې څانګو لپاره د علمي کادرونو روزنه.
۳. په هغو ښوونځیو کې چې ترکي ژبه د بهرنۍ ژبې په توګه تدریسېږي، د مسلکي ښوونکو روزنه.
۴. د افغانستان او ترکیې د دوو دوستو او ورونو هېوادونو ترمنځ د علمي، فرهنګي او ښوونیزو اړیکو پیاوړتیا.
۵. د علمي پرمختګونو، معاصرو ټکنالوژیو او نويو تدریسي میتودونو سره سم د مسلکي ښوونکو د روزنې لپاره د تحصیلي نصابونو معرفي او پراختیا.
۶. د کریډیټ سیستم پر بنسټ د باکیفیته ښوونې او روزنې برابرول او د هېواد د ښوونیزو اړتیاوو له مخې د تحصیلي نصاب تطبیقول.
۷. د هېواد د ښوونځیو د ښوونکو د علمي او مسلکي ظرفیت لوړول.
. د څېړنې اړوند اهداف
- د ترکي ژبې او ادبیاتو د ښوونې او روزنې په برخه کې د متخصصانو او څېړونکو روزنه.
- د علمي پوهې او مهارتونو پراختیا، په ځانګړې توګه د طبیعي میراثونو او حیاتي تنوع د ساتنې په برخو کې.
په ټولنه کې د څانګې د رول اړوند اهداف
- د محصلانو پیاوړتیا، څو د دوامدار راتلونکي په اړه سمې پرېکړې وکړي.
- د محصلانو روزنه د مسؤلو، فعالو او رغنده نړیوالو وګړو په توګه.
- د علمي پوهې، ژبني او فرهنګي میراث او ټولنیزو ارزښتونو د پراختیا لپاره د محصلانو هڅول.
د څانګې فعالیتونه او لاستهراوړنې
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې مهمې لاستهراوړنې په لنډ ډول په لاندې توګه وړاندې کېږي:
۱. د لوړو زدهکړو وزارت په همکارۍ د څانګې د تحصیلي پلان بیاکتنه او اصلاح.
۲. د یونس امره فرهنګي انسټیټیوټ سره د علمي او فرهنګي همکاریو د پروتوکول لاسلیک.
۳. په کابل کې د ترکیې د معارف بنسټ سره د همکاریو د پروتوکول لاسلیک.
4. د تیکا دفتر په همکارۍ د پوهنتون د علمي چارو د مرستیال دفتر ترمیم.
5. د تیکا دفتر په همکارۍ د استادانو د آمریت د کاري دفتر ترمیم.
6. د تیکا دفتر په همکارۍ د استادانو د آمریت د دوسیو او سوانحو د دفتر ترمیم.
7. د څانګې لپاره د مجهز کتابتون جوړول.
8. د څانګې د آمریت د دفتر جوړول.
9. د استادانو د کاري خونو تجهیز.
10. د درسي خونو په اېرکنډېشنونو سمبالول.
۱1. د څانګې د استادانو د تحصیلي کچې لوړولو لپاره د ماسترۍ او دوکتورا په پروګرامونو کې د زدهکړو د فرصتونو برابرول.
۱2. د ښوونیز بهیر د نظم او ډسپلین ښهوالی.
۱3. د لکچرنوټونو بیاکتنه، اصلاح او نوښت.
۱4. د محصلانو لپاره د ژباړل شويو کتابونو چاپ او خپرول.
15. د استادانو د علمي ترفیعاتو پر وخت ترسره کول.
16. د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې د معلوماتي کتالوګ ترتیب.
17. د محصلمحوره ښوونیز نظام پیاوړتیا.
18. د څانګې د ستراتیژیک، عملیاتي او تطبیقي پلانونو ترتیب او نوي کول.
20 د استادانو له خوا په درېمیاشتني ډول د علمي کنفرانسونو وړاندې کول.
21. د صنفونو د ستونزو د حل لپاره له صنفي استازو سره د غونډو جوړول.
۷. راتلونکي پلانونه او پراختیايي پروګرامونه
د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګه د خپلو علمي او ښوونیزو فعالیتونو د لا پراختیا لپاره لاندې پلانونه په پام کې لري:
۱. د اړوندو همکارو بنسټونو په مرسته د ژبو او ادبیاتو پوهنځي په کچه د ژبې د لابراتوار جوړول.
۲. د اړوندو همکارو بنسټونو په مرسته د ژبو او ادبیاتو پوهنځي په کچه د کنفرانسونو د یوه تالار جوړول.
۳. د څانګې د استادانو د تحصیلي کچې د لوړولو لپاره د هغوی د ماسترۍ او دوکتورا پروګرامونو ته د سیمې او نړۍ بېلابېلو هېوادونو ته لېږل.
۴. د ترکي ژبې او ادبیاتو په برخه کې د ماسترۍ د تحصیلي پروګرام رامنځته کول.
۵. د هېواد د کار بازار او ښوونیزو اړتیاوو سره سم د تحصیلي نصاب دوامداره پراختیا او نوي کول.
۶. د زیاتو محصلانو د جذب لپاره د درسي خونو زیاتول.
۷. د څانګې لپاره د مجهز ژبني لابراتوار جوړول.
۸. د ساحوي او تطبیقي څېړنو ترسره کول.
۹. د ادبیاتو په برخه کې د کتابونو تألیف او ژباړه.
۱۰. د اداري اسنادو منظم فایلنګ او آرشیف جوړول.
۱۱. د ورځنیو اداري چارو په منظم ډول ترسره کول.
۱۲. د څانګې د کتابتون تجهیز او د علمي سرچینو زیاتول.
۱۳. د څانګې د ودې او پراختیا لپاره له نړیوالو پوهنتونونو سره د نورو همکاریو، قراردادونو او تفاهملیکونو د لاسلیک هڅې.
۸. د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې تشکیلات
- پوهنیار کریمالله اویغاغ — د ترکي ژبې او ادبیاتو څانګې آمر.
- پوهنمل شمسالدین اورتاق — د څانګې منشي.
- پوهندوی نجیبالله بیګزاد — د څانګې غړی.
- پوهنمل عبدالناصر سراجی — د څانګې غړی.
- نوماند پوهنیار عنایتالله فیضي — د څانګې غړی.